قلمرو كوهستاني ايران بر آن است تا از اين پس با همكاری "داود محمدی فر"، برگ هايی از تاريخ كوهنوردی ايران را از ميان يادداشت ها و كتب منتشر شده وی به صورت هفتگی منتشر كند.اين مطالب عموماً از كتاب های "تاريخ كوهنوردی در ايران" ، " روزشمار تاريخ كوهنوردی و غارنوردی ايران" و كتاب های زير چاپ "كوه بانو" (تاريخ كوهنوردی زنان ايران) ، " فرهنگ كوهنوردی و غارنوردی ايران" و " تقويم تاريخ كوهنوردي ايران" استخراج شده اند. فهرست منابع و مراجع مطالب مزبور در كتاب های فوق الذكر درج شده اند.

مديريت سايت – آذر 1385

اسفند ماه

9 اسفند 1381
روز جمعه، 9 اسفند سال 1381 محمدحسين حاتمی، علی پارسايی، محمدعلی بستانيان، قادر عظيمی و عباس سيدی‌نيا به‌منظور گذراندن دوره‌ی صعودهای زمستانی در مدرسه گلنمور لوج (Gelenmore Lodge) اسکاتلند راهی کشور انگلستان شدند.
اين گروه پنج نفری طی شش روز حضور در اين مدرسه، علاوه بر فراگيری فنون کوه‌نوردی زمستانی با مباحثی چون بهمن شناسی، جهت‌يابی در زمستان، سرپرستی و روش آماده‌سازی تيم‌های کوهنوردی و روش‌های آموزش آشنا شدند.

22 اسفند 1377
ده سال پيش در روز 22 اسفند 1377، تيم ملی کوهنوردی ايران جهت اجرای برنامه‌ی صعود ملی اورست 77 عازم کشور نپال شد. اعضای اين تيم عبارت بودند از:
1- صادق آقاجانی کلخوران(سرپرست) 2- دکتر فريدون بياتانی(پزشک تيم) 3- همايون بختياری 4- حميد اولنج 5-جلال چشمه‌قصابانی 6- حسن نجاريان 7- رسول نقوی 8- رضا زارعی تودشکی 9- عباس علی‌نژاد قلعه جوق 10- بهمن رستمی 11- ابوالفتح حمزه‌ی سقايی 12- مرحوم محمد اوراز 13- محمد جداييان 14 - مرحوم داوود خادم 15- اقبال افلاکی آغبلاق 16- محمود مقدم(فيلمبردار صدا و سيما) 17- احمد قانعی(فيلمبردار صدا و سيما)

16 اسفند 1376
در روز شنبه 16 اسفند 1376، سعيد مصلحی و زنده‌ياد فرشاد خليلی ازآبشار يخی "نوا" با ارتفاعی حدود 120 متر صعود کردند. طول اول صعود با حدود 50 متر و شيب نود درجه دشوارترين قسمت که يازده پيچ يخ در اين قسمت مورد استفاده قرار گرفت.
آبشار "نوا" در فاصله‌ی 90 کيلومتری تهران، در سمت شرقی جاده‌ی هراز و مجاورت روستای "نوا" قرار گرفته است که در فصول سرد سال يخ می‌زند.

13 اسفند 1375
روز دوشنبه 13 اسفند سال 1375، محمد نوری به همراه زنده‌ياد قدير يزدانی از گروه کوهنوردان آرش از روستای اليت در کوهپايه‌ی شمال شرقی قله‌ی زرين کوه (ماسه چال) به سمت رودبارک در کلاردشت استان مازندران حرکت کردند.
آنها پس از صعود قله‌ی سامان و فرود از جبهه‌ی شمالی اين قله وارد خرمدشت در محدوده‌ی دره‌ی حصارچال منطقه‌ی تخت سليمان شدند و به روستای رودبارک بازگشتند. اين برنامه آخرين بخش از پيمايش امدادی قله‌ی دماوند تا روستای رودبارک بود که روز چهارشنبه 15 اسفند سال 75 به پايان رسيد.

23 اسفند 1355
روز دوشنبه، 23 اسفند 1355 تيم کوهنوردان کشور لهستان برای نخستين بار در فصل زمستان از گرده ‌ی آلمانی‌ها به قله‌ی علم کوه صعود کردند. برنامه‌ی آنان دو روزه انجام شد.
تا آن زمان سه بار کوهنوردان ايرانی در سال‌های 48 و 49 به سرپرستی بهمن شهوندی از کانون کوهنوردان تهران و در سال 58 به سرپرستی جلال فروزان از خانه‌ی کوهنوردان تهران برای صعود گرده‌ی آلمانی‌ها در زمستان تلاش کرده بودند که در نخستين تلاش فريدون نجاح و احمد فرزين‌نيا به دليل سقوط بهمن از دامنه‌های شانه‌کوه جان سپردند و تلاش‌های بعدی نيز منجر به صعود قله نشد.
گرده‌ی آلمانی‌ها به يال سنگی اطلاق می‌شود که از سمت غرب قله‌ی علم کوه تا قله پيش می‌رود و برای نخستين بار توسط دو کوهنورد آلمانی به نام‌های لودويگ اشتيناور و ولفگانگ گورتر در مرداد 1315 صعود شد.

27 اسفند 1347
روز بيست و هفتم ماه، اعضای گروه کوهنوردان آرش تهران عبارت از ابراهيم بابايی، غلامحسين وهاب‌زاده، محمد ارضی، بيژن صادقی و گزارشگر برنامه، کيومرث بابازاده طی يک تلاش همه‌جانبه‌ی گروهی و 8 روزه، در يک هوای بارانی از ديواره‌ی بيستون در کرمانشاه صعود نمودند. اين ‌کار دارای خصوصيات زير بود.
1- اولين صعود از ديواره‌ی بيستون بود که در خبرنامه‌ی فدراسيون و نشريات ورزشی آن زمان درج شده و در بايگانی گروه کوهنوردان آرش تهران موجود است.
2- در سرتاسر اين مسير 1200 متری با درجه‌ی سختی5.9 ، 69 ميخ کوبيده شد(غير از بلوک‌های طنابی) که 29 عدد آن در جاهای حساس مسير روی ديواره باقی ماند.
3- شش روز روی ديواره کار فنی صورت گرفت.
4- در سال 48 صادق کرباسی و کوهنورد آلمانی، هاری روست مسيری را روی ديواره‌ی بيستون صعود کردند که تقريبا همان مسير آرش بود. هاری روست در اين صعود روی يکی از ميخ‌های تراورس پاندوله شد که صدمه‌ای نديد و کرباسی به سرعت او را حمايت کرد.
5- در سال 60 گروه آرش توانست به‌سرپرستی کيومرث بابازاده به‌فاصله‌ی چند روز پس از کوهنوردان کرمانشاه، دومين صعود زمستانی را در بهمن‌ماه روی ديواره از مسير قبلی انجام دهد.

اسفند 1345
در اسفندماه، يك گروه كوهنوردي بيست نفری از دانشجويان دانشگاه "وازدا"ی توكيو، ژاپن، جهت صعود زمستاني به قله‌ی دماوند وارد تهران شدند. ‌حسين عديلی از طرف فدراسيون كوهنوردی آنان را تا روستای رينه در دامنه‌ی جنوبی دماوند هدايت كرد.
نخستين چادرگاه آنان به عنوان چادرگاه اصلی روز هفتم در ارتفاع 3400 متری و در روزهای نهم و يازدهم دو چادرگاه ديگر در ارتفاع 4300 و 5000 متری برپا گرديد. آنان به سه دسته با تعداد مختلف تقسيم شدند و از آن ميان دسته‌ی چهار نفري با نام‌های ناكاياما، توجيتا، تاكاچی و ساتو پيروزمندانه بر بام ايران پا گذاردند. حداقل سرما در چادرگاه اصلي 21 و در چادرگاه دوم 18 درجه زير صفر بود.
"هانوما" سرپرست كوهنوردان ژاپنی اظهار داشت:" صعود مشكل نبود، ولی شديدترين بادی كه در عمر كوهنورديش ديده بود در قله‌ی 8501 متری "لوتسه" و دماوند بوده است. وی يكسال پيشتر به قله‌ی لوتسه در هيماليا صعود كرده بود."

اسفند 1340
غار مرمر يا مادر شاپور، در 600 متری شرق غار شاپور^* در شهر کازرون استان فارس توسط شش نفر از کوهنوردان هيات کوه‌نوردی فارس به سرپرستی احمد معرفت مورد بازديد قرار گرفت.
ورود به غار، به علت وجود صخره‌های عظيم سنگی بسيار مشکل و مستلزم استفاده از طناب و ميخ‌کوبی است. اين گروه برای رسيدن به دهانه‌ی غار يک ديواره‌ی سنگی را به ارتفاع تقريبی 70 متر در مدت 8 ساعت ميخ کوبی و صعود کردند.
سنگ‌چينی به ارتفاع 5 متر در دهانه‌ی غار وجود دارد. جنس سنگ‌ها آهکی و از نوع کوارتز می‌باشد و بسيار زيبا است. شيب غار به طرف بالا بوده و به علت ريزش‌های عظيم مملو از تخته سنگ‌های نامنظم و در هم و بر هم می‌باشد که عبور از آن‌ها بدون وسايلی مانند نردبان‌های بلند غير ممکن است.

*غار شاپور در انتهای تنگ چوگان و در 6 کيلومتری شهر بيشاپور در شهرستان کازرون مهمترين پايتخت ساسانيان در ارتفاع حدود ۸۰۰ متری از سطح زمين قرار دارد و دهانه‌ی آن حدود ۳۰ متر می‌باشد.

22 اسفند 1337
روز جمعه 22 اسفند سال 1337، يک مسابقه‌ی اسکی استقامتی بين کوهنوردان در پيست آبعلی استان تهران از سوی فدراسيون کوهنوردی وقت کشور ترتيب داده شد.
در پايان اين مسابقه که در مسيری به طول 6 کيلومتر برگزار شد، ناصر شجاع با ثبت زمان 18 دقيقه و 30 ثانيه بر سکوی نخست جای گرفت. پس از او، ايرج استوار و ناصر رستمی به ترتيب مقام‌های دوم و سوم را کسب کردند. جوايز ورزشکاران برتر توسط تيمسار دفتری، رييس وقت انجمن ملی تربيت بدنی اعطا شد.

10 اسفند 1328
روز چهارشنبه، دهم اسفند سال 1328 هجری خورشيدی، سرهنگ منصور مزينی به رياست فدراسيون کوهنوردی منصوب گرديد.
همکاران وی عبارت بودند از دکتر فضل‌اله مشاور(نايب رييس)، سرهنگ غلامرضا منصور(دبير) و علی شکويی(منشی). وی تا روز جمعه 16 مهر 1332 متصدی امور فدراسيون بود.

26 اسفند 1312
روز شنبه 26 اسفند سال 1312، جهانگير امام (امامی) عضو سازمان کوهنوردی و اسکی دماوند متولد شد. او مدرک مربيگری کوهنوردی را در سال 1336 دريافت کرد. وی عضو تيم‌های پيروز سازمان دماوند در گشايش چاه قلعه بندر شيراز و غار ديواره‌يی کيجاکچال بود. آموزش دوره‌ی اسکی را گذراند و با عضويت در هيات بنياد هيماليا و گروه تجسس و نجات فدراسيون فعاليت مثمرثمر داشت. وی نخستين صعود به قله‌ی دماوند را از راه وحشتناک دره‌ی يخار، همراه با بهمن ناصحی در ورزش کوهنوردی ايران از خود به يادگار گذارد. امام هم‌چنين سازمان کوهنوردی و اسکی اداره ‌ی آتش‌نشانی را سازمان داد.